Η συζήτηση στο 32ο επεισόδιο του podcast «Τεχνο-λογικά» εστιάζει στην ουσιαστική σημασία της Διά Βίου Μάθησης και στον ρόλο της εκπαίδευσης στη σύγχρονη εποχή της 4ης Βιομηχανικής Επανάστασης. Καλεσμένος είναι ο Απόστολος Κώστας, επίκουρος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου και Διευθυντής του Κέντρου Επιμόρφωσης και Διά Βίου Μάθησης (ΚΕΔΙΒΙΜ).
Η συζήτηση ξεκινά από τον επαναπροσδιορισμό της Διά Βίου Μάθησης, η οποία παρουσιάζεται όχι απλώς ως μια τυπική διαδικασία κατάρτισης, αλλά ως μια βαθύτερη φιλοσοφική στάση ζωής. Ο κ. Κώστας υπογραμμίζει ότι πρόκειται για μια συνεχή προσπάθεια του ανθρώπου να βελτιώνεται γνωστικά και συμπεριφορικά, από τη στιγμή που αποκτά αντίληψη του κόσμου έως το τέλος της ζωής του. Η πολιτεία οφείλει να στηρίζει αυτή τη διαδικασία, δημιουργώντας συνθήκες μάθησης που υπερβαίνουν το τυπικό πλαίσιο του σχολείου ή του πανεπιστημίου, καλλιεργώντας μια γενικότερη κουλτούρα μάθησης στους πολίτες.
Στη συνέχεια, αναλύεται ο κομβικός ρόλος των ΚΕΔΙΒΙΜ των Πανεπιστημίων. Οι δομές αυτές λειτουργούν ως γέφυρα μεταξύ της ακαδημαϊκής γνώσης και της αγοράς εργασίας, επιτρέποντας την «εκλαΐκευση» της ακαδημαϊκής γνώσης για μεγάλες ομάδες πληθυσμού. Μέσω προγραμμάτων που σχεδιάζονται με βάση την ανίχνευση πραγματικών αναγκών της αγοράς και των ευρωπαϊκών οδηγιών, τα πανεπιστήμια προσφέρουν πλέον εξειδικευμένη κατάρτιση, βοηθώντας τους εργαζόμενους στην επανακατάρτιση και την αναβάθμιση των δεξιοτήτων τους (upskilling).
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην έννοια των «μικροδιαπιστευτηρίων» (micro-credentials). Αν και πρόκειται για μια έννοια που εισάγεται από το αμερικανικό μοντέλο, όπου εστιασμένα προγράμματα σύντομης διάρκειας αποκτούν σημαντική αξία για τις εταιρείες τεχνολογίας, στην Ευρώπη η εφαρμογή τους βρίσκεται ακόμη σε στάδιο διαβούλευσης. Ωστόσο, αναγνωρίζεται ως ένα κρίσιμο εργαλείο που θα προσφέρει άμεση πιστοποίηση πρακτικών δεξιοτήτων, ενισχύοντας το βιογραφικό των υποψηφίων.
Η συζήτηση προχωρά στις προκλήσεις της εκπαίδευσης ενηλίκων, τονίζοντας ότι η διδακτική προσέγγιση πρέπει να διαφέρει ριζικά από εκείνη της εκπαίδευσης παιδιών. Η ενηλικιότητα, ως έννοια, συνδέεται με την αυτονομία του ατόμου, απαιτώντας μοντέλα διδασκαλίας που προάγουν την ομαδικότητα και την ενεργό συμμετοχή, ακόμη και σε online περιβάλλοντα, όπως αυτά που αναπτύχθηκαν στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου με τη χρήση πλατφορμών όπως το Moodle.
Τέλος, το επεισόδιο εξετάζει την επίδραση της Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ). Ο κ. Κώστας παρουσιάζει την ΤΝ ως έναν «ψηφιακό ακούραστο tutor» που ενισχύει την άτυπη μάθηση, προσφέροντας εξατομικευμένη καθοδήγηση. Προειδοποιεί, όμως, για την ανάγκη ανάπτυξης κριτικής σκέψης και την εφαρμογή «AI Governance», καθώς το περιεχόμενο που παράγεται από τα γλωσσικά μοντέλα δεν είναι πρωτογενώς ανθρώπινο, αλλά πιθανοτικό. Η συζήτηση καταλήγει με ένα ισχυρό μήνυμα: η συμμετοχή στη Διά Βίου Μάθηση δεν αποτελεί πλέον μόνο δικαίωμα, αλλά υποχρέωση για κάθε πολίτη στη σύγχρονη εποχή, καθώς οι δομές αυτές παρέχουν «δεύτερες ευκαιρίες» για κοινωνική και επαγγελματική εξέλιξη.
